ΗΘΙΚΟΝ ΔΙΔΑΓΜΑ

Ο ΑΠΑΙΣΙΟΔΟΞΟΣ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑΣ ΚΑΛΑ ΕΝΗΜΕΡΩΜΕΝΟΣ ΑΙΣΙΟΔΟΞΟΣ







Τρίτη 22 Ιουλίου 2025

Truth

 There is truth that lives and truth that dies

I don't know which 

So never mind.




Contenance

 Προέρχεται από τη γαλλική, σημαίνει κάτι σαν ψυχραιμία και διατήρηση της αυτοκυριαρχίας σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης ή έντασης/στρες. Το να μην επηρεάζεται η κρίση σου, να διατηρείς το "ψυχρό μυαλό" που απαιτείται, είναι μια τακτική ανωτερότητας, ώστε να αποφευχθούν κλιμακώσεις.

Σε ένα κινέζικο φακελάκι τσαγιού βρήκα στα γερμανικά: "wenn du nicht reagierst, bist du in guter Verfassung", όταν δεν αντιδράς, είσαι σε καλή κατάσταση. Ακούγεται πολύ Ταο ή Dào (dé jīng), όπως αποδίδεται κανονικά. 

Δεν ξέρω πλέον τι γίνεται εδώ πέρα. Έχω γράψει πόσες φορές στο ιστολόγιο εδώ ότι υπάρχει πάντα ένα σημείο δίχως επιστροφή το point of no return, που δεν μπορείς πια να στέκεσαι αμέτοχος, φλεγματικός και στην ουσία αδιάφορος, παλιά θα έλεγε κάποιος σαν αυτιστικός, αλλά αφού δεν είναι πολιτικά σωστό και δεν επιτρέπεται να το λέμε, ας το πούμε εγωκεντρικό. Η αυτοκυριαρχία και η μετριοπάθεια παλιότερα στο μυαλό μου ίσχυαν μέχρι εκείνου του σημείου που δεν γίνεται, δεν μπορεί κάποιος να μην αντιδράσει, συνήθως με έκρηξη, λεκτική ή σωματική βία. Τα σημείο αυτό, ας το πούμε σημείο βρασμού, το ορίζει καθείς μας ανάλογα με τη (αυτογενή) ρύθμιση των υποδοχέων του.  Εκεί που αναδύονται οι αναστολές και οι ενδοιασμοί, ή από την ανάποδη εκεί που καταρρέουν, εκεί που υποχωρούν όλες οι δισταγμοί (κοινωνικοί, ηθικοί), εκεί που πέφτουν οι φραγμοί κι εκλύεται ανεξέλεγκτη η Αντίδραση, είναι το λεγόμενο λιμπικό σύστημα, με την Αμυγδαλή και τον Ιππόκαμπο. Εδώ δεν κάνουμε βέβαια μάθημα νευροανατομιας, αλλά έτσι το είπα απλά για να δείξω ότι τάχα κάτι ξέρω!

Λοιπόν στο θέμα της αυτοπειθαρχίας: το να κάθεσαι στην καρέκλα σου, ενώ γύρω σου πέφτουν σφαλιάρες, "έμεινε Πάκης" ή "έμεινε σα μαλάκας", όπως συχνά λέμε στην αργκό, ίσως να σε βοηθάει να μείνεις νηφάλιος και να νομίζεις ότι κρατάς την αξιοπρέπεια σου, ίσως να γίνεις πρόεδρος κράτους αλλά δεν ξέρω τι αποδεικνύει για την κοινωνική σου ευαισθησία και ευθιξία.

Αυτό που ξέρω είναι ότι οι δικές μου θυμικές αντιδράσεις έχουν αμβλυνθεί σε αδιανόητο (για την προηγούμενη μου ζωή, μέχρι το 2021). Έχω γράψει παλιότερα , εδώ κι εδώ, να μην τα ξαναλέω, βαριέμαι. 

Πρόσφατο περιστατικό: Κάποιος με βρίζει πατόκορφα και πολύ άσχημα και μάλιστα στην έκρηξη του θυμού του χώνει τα νύχια του/της στο αντιβράχιο μου.  Σε μένα εκεί τη στιγμή κυριαρχούσε μια μακαριότητα, μια αποστασιοποίηση, σαν να μη με αφορούσε αυτός ο πόνος από τα νύχια. Στα επόμενα δευτερόλεπτα έπιασα το σφυγμό μου και τον υπολόγισα <50-60 bpm. (Οι Profilers το λένε και σφυγμό του serial killer ή γενικά των ψυχοπαθών δολοφόνων). Προς στιγμή εντυπωσιάστηκα, αλλά αμέσως κατάλαβα: για αυτή τη στιγμή, για αυτό ακριβώς το λεπτό, για αυτό που συνέβη λίγο πριν, για αυτό έκανα τα τελευταία χρόνια Ζεν Διαλογισμό και διάβαζα στωικούς. Ήταν η προετοιμασία για παρόμοιες καταστάσεις. 

Το ξαναλέω πάντως, δεν ξέρω. Δεν ξέρω πού σταματά η αυτοκυριαρχία και πού αρχίζει η κοινή λογική αντίδραση, πού σταματά η απάθεια και αρχίζει η κοινωνική ευαισθησία, η ηθική ευαισθητοποίηση. Πότε κάποιος είναι μοναχός Σαολίν και πότε Πάκης. Πότε παγερά αδιάφορος κι αποστασιοποιημένος και πότε Διαλογιστής και Ψύχραιμος. Πότε λειτουργεί κάποιος με γνώμονα τη δική του εσωτερική μαύρη τρύπα και την απόλυτη του ηρεμία και πότε με βασικό του στόχο "δε βαριέσαι αδερφέ, πού να μπλέκουμε τώρα".

Όλα έχουν να κάνουν με την τρέχουσα στιγμή. Με την τρέχουσα κατάσταση, με τα τρέχοντα συναισθήματα και στην τελική με τον τρέχοντα εαυτό. 

Αν είσαι σε ένα επιβατικό αεροπλάνο, που έχει χάσει τον ένα κινητήρα και πρέπει να διατηρήσεις την ψυχραιμία σου, ώστε να το προσγειώσεις με ασφάλεια, δε βοηθάει η συναισθηματική έκρηξη. Αυτή πρέπει να κατασταλεί και να αναδυθεί η απόλυτη ψυχροαίματη ψυχραιμία. Επί της ευκαιρίας: γιατί μας φοβίζουν ιδιαίτερα τα φίδια; Οι θρησκευτικοί παράγοντες, το κακό παρελθόν ας πούμε στον κήπο της Εδέμ, αλλά και αυτό βλέμμα, ας το πούμε κι αυτό ψυχρό, που εκπέμπει την απόλυτη ψυχική ηρεμία και προσήλωση στο στόχο. Τα φίδια -πολλοί  θεωρούν -ότι έχουν "κρύο αίμα", αλλά στην ουσία είναι απλά ποικιλόθερμα, δεν έχουν δηλαδή ομοιοστασία, όπως πολλά θηλαστικά, αποκτούν τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος τους. Προτιμήσεις έχουν βέβαια, γι'αυτό και επιλέγουν τα μέρη που θέλουν να βρίσκονται. Πχ υπάρχουν φίδια με νυχτερινή δράση σε υποτροπικές χώρες που κυνηγούν, ενώ έχουν θερμοκρασία σώματος 17 με 22 βαθμούς κελσίου............

Λίγο γαμήθηκε εδώ η ανάρτηση, αλλά τι να κάνεις; Ο,τι μαθαίνει κανείς, καλό είναι. Καλό κι όχι τόσο άσχετο, ...

Λοιπόν, στο δια ταύτα: Θερμοκέφαλες αντιδράσεις, που προκαλούνται από ασημαντες αφορμές ή προκλητικές δράσεις είναι πάντα επιζήμιες κι έχουν καταστρέψει κόσμο και κοσμάκη, άπειρες ζωές. Εκείνη η καταραμένη στιγμή, εν βρασμώ ψυχής. Σίγουρα θα πάρεις κάνα ελαφρυντικό, αλλά να το χέσω (και συγνώμη δηλαδή για το ρήμα!), σημασία έχει ότι αντέδρασες στο λάθος χρόνο και δεν υπάρχει καμία δικαιολογία. Θα μετανιώνεις -πιθανόν- για μια ζωή. 

Το να ξεχωρίσουμε τη Δράση που προηγείται ή την Αφορμή που προκαλεί την Αντίδραση, είναι μάλλον περιττό και θα πάρει πολύ χρόνο, αλλά το Fight or flight (or meditate?!) στηρίχθηκε στα στοιχειώδη ρεφλέξ επιβίωσης, εξελικτικά. Αν δε βράσει το αίμα, αν δεν ανεβάσει στροφές το κοντέρ της καρδιάς, αν δεν πνίξει στην αδρεναλίνη τα περιφερειακά όργανα, αν δεν πιάσει την υψηλή θερμοκρασία που χρειάζεται, τη στιγμή που σε πλησιάζει η αρκούδα ή ο Τίγρης, .... τέλος! 

Εκεί που χάθηκε η μπάλα τα τελευταία 80 με 100 χιλιάδες χρόνια είναι που μπερδεύτηκαν στα υψηλής συχνότητας κυκλώματα του φλοιού του εγκεφάλου, οι κίνδυνοι για την ύπαρξη. Δηλαδή πιάνοντας επ' αυτοφόρω τη γυναίκα σου με τον καλύτερο σου φίλο στο κρεβάτι, η Αμυγδαλή νομίζει ότι κινδυνεύει η ύπαρξη σου, θεωρώντας τη γυναίκα κτήμα σου κι ότι κάποιος στο λυμαίνεται εκείνη τη στιγμή. Οπότε αντιδράς σαν να είδες αρκούδα, που όμως είναι του χεριού σου και θα την κάνεις κομμάτια. 

Ψύχραιμη αντίδραση σε τέτοια περίπτωση μάλλον θα θεωρηθεί πολύ pussy, από την κοινωνία. Το ίδιο θα έλεγα και χειρότερα μάλλον, αν πχ βρίσκεσαι στη δικαστική αίθουσα απέναντι στο βιαστή του παιδιού σου και θα πρέπει να ακούς αυτά που λέει. Ποια contenance και πράσσειν άλογα; Παίρνεις ένα περίστροφο όπως η καλή κυρία Marianne Bachmeier  τότε, το μακρινό 1950 και αποδίδεται δικαιοσύνη κατά το "μαχαιρα έδωκες; Μαχαιρα θα λάβεις!" ή το "οφθαλμόν αντί οφθαλμού". Θα έπρεπε δηλαδή να διατηρήσει την αυτοκυριαρχία της και να φύγει από την αίθουσα ή να κοιτάει σαν απαθής Σαολίν ή Γιόγκι στο καρφοκρεββατο; 

Αν εσείς έχετε την απάντηση, μπράβο.

Εγώ μετράω τους παλμούς μου. 


 

Δευτέρα 21 Ιουλίου 2025

Disappear with a trace

 Vanished. Extinguished.

For you are dust and to dust you shall return.

And all the energy? Subtracted and reduced, but not eliminated.

Who were to be, who to disappear und for how long? 

Disappear without leaving a trace, without existing. Although unearthly, 

this trace remains a fundamental element, the Undivided.

But it is the illusion of longevity, that allure us und not allowing the transcendence. 

Under the scope of creation and the wisdom of former founderings, 

what is left behind will nourish those in need of a cause.


Be it, a glimpse of the uncertainty, the vastness and the void

 diminishes all wishes, destroys every thought about hereafter. 

 We all disappear, our trail, our footmark, they stay behind. 


For me, a foreseeable agreement. 

Σάββατο 21 Ιουνίου 2025

Οι αριθμοί

 Μου λέει μια μέρα ένας αδελφικός μου φίλος (μιλώντας για ηλικίες), για πλάκα:

Η ηλικία είναι απλά ένας αριθμός.

Κοίτα, του είπα, σωστά το βλέπεις: 

Ένας αριθμός είναι.

Θα σου πω όμως κάτι από τη μεγάλη μου θητεία με Εβραίους της Σαλονίκης που γύρισαν από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης .

Μια γιαγιούλα στον (τότε) Γαληνό, νυν Βιοϊατρική, μικρό κοριτσάκι είχε ρωτήσει τη μαμά της, γιατί μας βάζουν νούμερα στο μπράτσο. Και της είπε η μαμά της, μη στεναχωριέσαι, ένας αριθμός είναι, για να μας βρίσκουν"

Κάποια στιγμή τα παιδάκια έπαιζαν με αυτά τα νούμερα." Ποιος έχεις εσύ; Το 8646 πχ" "αχ εγώ έχω το 8952" "σε κέρδισα " έλεγε το ένα, κτλ κτλ.

Μια μέρα της είπαν ότι μια γνωστή της μαμάς της, "έφυγε, την πήραν και δε θα ξανάρθει ". Και είπε η μικρή, "αααα, αυτή που είχε πχ το 8234". Και τότε έψαξε και κοίταξε το μπράτσο της μαμάς της, είχε το 8236.

Την άλλη μέρα, δεν ξαναείδε τη μαμά της. "Αιφνιδιαστικά" εξαφανίστηκε. 

Και μου είπε η γιαγιούλα: "τότε κατάλαβα, ότι όλοι, μα όλοι οι αριθμοί παίζουν μεγάλο ρόλο"

 Οι αριθμοί είναι μεν απρόσωποι, αλλά είναι πάντα εκεί και σε βλέπουν, όπως τους βλέπεις! Είτε κρύβεσαι είτε όχι, αν είσαι το 8.235 , εεε, δε θα πάς και πολύ μακριά στη ζωή!!!

Δευτέρα 2 Ιουνίου 2025

Αγάπη και θάνατος και ρομπότ

 Love death and robots. Αγαπημένη σειρά του Νετφλιξ. Τέσσερις σαιζόν, τροπή τινά. Η τελευταία πριν δύο μέρες. Η κάθε σαιζόν αποτελείται από αυτόνομα επεισόδια διάρκειας 5' μέχρι 17', όλα διαμάντια και μικρά αριστουργήματα της sci-fi δραματουργίας. Πολλές διαφορετικές μορφές παραγωγής, πίσω από τα περισσότερα κρύβονται ονόματα όπως ο Fincher, ή ο Miller, που σημαίνει χρηματοδότηση και ποιότητα.

Τρέιλερ από την πρώτη σεζόν. Πρώτο σοκ, wow-effect.

https://youtu.be/wUFwunMKa4E?si=5N-6ppczXTcZUWO0


Ήταν και πανδημία, χάθηκε και η τελευταία ελπίδα στον Άνθρωπο και το μέλλον του, ήρθε και η σειρά...κι έκατσε!! Έκτοτε έγινα πιστός ακόλουθος κι οπαδός , περιμένω με ανυπομονησία (όχι ψέματα, δε με νοιάζει, έτσι το είπα! Αλήθεια!!) να βγει η επόμενη σαιζόν. Πχ πριν λίγο βγήκε η τέταρτη....

https://youtu.be/p6XL6W_7_GA?si=-2_NoivGMSANgz1m


Αχαλιναγώγητη φαντασία επί του μέλλοντος. Η σχέση μας, ερωτική/σεξουαλική, μεταξύ μας και μεταξύ των μελλοντικών συγκατοίκων αυτού αλλά και άλλων πλανητών, αλλά κυρίως ο θάνατος μας, μέσω αυτών των σχέσεων, δεν είναι απλά ένα θέμα σαν τα βιβλία του Ιουλίου Βερν. Είναι το "τώρα" μας, το "ήδη", που δεν τι καταλάβαμε. 

Δε λέω, και το black mirror στο ίδιο σκεπτικό κι από τους ίδιους δημιουργούς βγήκε, αλλά είναι κάτι στο μοντέρνο Animation, που εκτινάσσει τον αριθμό των σκέψεων υπέρμετρα, αφήνεται όπως είπα να καλπάζει και αφού έχει πάρει όλα εκείνα τα στοιχεία από το gaming μετά το 2010, φτιάχνει ένα Immersion από τα λίγα. 

Φυσικά η διάρκεια το κάνει ακόμα πιο γρήγορο κι αδίστακτο. Καταιγίδα εικόνων, πιο κινούμενα σχέδια πεθαίνεις!! Και το κυριότερο: το ξαναβλέπεις χωρίς να σε κουράζει, ξανά και ξανά και ξανά. 

Και μια που το ανέφερα, ας δω κάνα επεισόδιο! Ποιο όμως απ' όλα; .........

Πέμπτη 22 Μαΐου 2025

Ο Leonard δεν έφυγε

 Καθυστερημένη κατάπληξη! 

"Φίλε, έφυγε ο Λέναρντ κι έπαθε κατάθλιψη και η Κατάθλιψη"

Ήταν το 2016, όταν 17 μέρες περίπου από την έκδοση του τελευταίου του άλμπουμ, έπεσε από το κρεβάτι του και δεν ξανασηκωθηκε, πέθανε έτσι, εκεί στο πάτωμα. Υπέφερε βέβαια από πολλαπλά κατάγματα στη σπονδυλική στήλη λόγω οστεοπόρωσης και η διαδικασία ηχογράφησης του άλμπουμ ήταν από μόνη της ένα θαύμα. 

Ακούγοντας τα τραγούδια, όλα δικά του, στίχοι/μουσική (τι στίχοι δηλαδή; Κανονική ποίηση), αυτήν την υποβλητική φωνή που υπνωτίζει με τη βραχνάδα της, φεύγω κι εγώ μαζί του. Σηκώνομαι από το τραπέζι και φεύγω. Σκοτάδι μέσα στη μουσική, ως γνωστόν το σκοτάδι , η μαύρη τρύπα μέσα μας δηλαδή, δεν μπαίνει σε διαγωνισμούς πχ σαν την ταχύτητα του φωτός. Το σκοτάδι δεν τρέχει, δεν το νοιάζει. Η σκοτεινιά απλώνεται, διακλαδώνεται, κατακτά. Αργά και σταθερά. Κι όπως μπει στη σκιά του, δύσκολα ξαναβγαίνει. Ρωτήστε κάναν καταθλιπτικό. Πραγματικό ψυχωτικό καταθλιπτικό, όχι γιαλαντζί. Όχι τους μοντέρνους νευρωσικους " άξιζα-κάτι-παραπάνω", που θα πάθουν καταθλιπτικό επεισόδιο, επειδή πάλι χάλασε το iPhone , ή επειδή μειώθηκαν οι ακόλουθοι στο ινσταγκραμ ή επειδή πάλι μου μίλησαν υποτιμητικά στη δουλειά. 

Ο Λέναρντ είχε πολλά χρόνια και κουβαλούσε μέσα του τη γνήσια Σκοτεινιά. Κι όμως έφτασε τα 82. Περίεργο,  λέω εγώ. Ίσως οι δαίμονες του, τον κρατούσαν ζωντανό για να του ρουφάνε την ενέργεια (μπαταρία στο Μάτριξ) ή την έμπνευση. Από την άλλη, σκέφτομαι, "μα δεν έφυγε ο τύπος!! Εδώ είναι! Αφού μου μιλάει, μου τραγουδάει στο αυτί, μου ψιθυρίζει δηλαδή".

Σωστό! Ποιος φεύγει; Κανείς! Έφυγαν οι δεινόσαυροι; Όχι βέβαια! Όλοι εδώ είναι, όλοι γυρνάνε ανάμεσα μας. Θα ακούνε κι αυτοί το δίσκο του, steer your way through fables of creation and the fall, steer your heart past the truth that you believed in yesterday, such as fundamental goodness and the wisdom of the way. Year by year, month by month, day by day, thought by thought.


https://open.spotify.com/album/3jeTB3j3QmUs8SPIVleHtU?si=AItIKVc9QpO2w1tIfTkHDw


Χαθείτε στο σκοτάδι για 36 λεπτά και 12 δευτερόλεπτα. Όσο κρατάει η ζωή.

Πώς πεθαίνουν οι άνθρωποι

 Σχεδόν μέσα σε μια μέρα πέθαναν Χάκμαν, Σπασκι και.... Κούγιας!

Ο καθένας και στη μερίδα που του ανήκει (χωρις να μπορούν να συγκριθούν!) ήταν μια εποχή από μόνος του, ένας μικρός ή μεγάλος θρύλος, και με τους θανάτους τους γυρίζει σελίδα και η εποχή αυτή.

Τον Κούγια νομίζω τον πρώτοάκουσα με τους Σατανιστές τότε. Το Χάκμαν, νομίζω πρώτη φορά ως λεξ Λούξορ, στο Σούπερμαν στη Σόνια (ή στο Παλλάς;🤔). Το Σπασκι σαν όνομα τον άκουσα από τον Παπά στον Άγιο Φώτιο, που μας μάθαινε σκάκι και Πινγκ πονγκ.

Όλοι είναι "ονόματα". Κάπου γράφτηκαν. Εννοείται κάποιοι έμειναν ως "θρύλοι" στον τομέα τους, άλλοι έβγαλαν εκατομμύρια κι έκαναν ζωή χαρισάμενη με μοντέλα και γιοτ και λουσα, άλλοι έβγαλαν του μυαλού τους τις ανώτερες λειτουργίες προς το έξω, άλλοι ήταν χαμαιλέοντες της σκηνής, ή της οθόνης, άλλοι διψούσαν για δημοσιότητα και φακούς, άλλοι προσπάθησαν να αποφύγουν αυτά τα φώτα.

Και στο τέλος; Πώς πέθαναν; Όπως όλοι. Άλλοι με πόνους, άλλοι με το "φυσιολογικό" τρόπο, άλλοι με πιο αφύσικο/φυσικό τρόπο, ήτοι αρρώστια, άλλοι με παιδιά κι απογόνους, άλλοι έρημοι και μόνοι, άλλοι με διαγνωσμένη αιτία, άλλοι από "απροσδιόριστα αίτια". Άλλον τον κλαίνε οι άνθρωποι του στο κρεβάτι του πόνου, άλλον τον "ανακαλύπτουν" μετά από μέρες, κάπου στο πάτωμα σε σχετικά προχωρημένη σήψη. 

Κι ερχόμαστε στη γενίκευση: πώς θέλουν και πώς τελικά πεθαίνουν οι άνθρωποι... Στο μεγαλύτερο ποσοστό τους πιστεύουν ότι έφυγαν νωρίς, ότι θα έπρεπε να μπορούσαν να ζήσουν λίγο παραπάνω. Πότε όμως είναι αρκετή η ζωή; Πότε αισθάνεται κάποιος ότι "εντάξει, φτάνει τώρα!" ; Όταν έχει κάνει γεμάτη ζωή ή όταν έχει κάνει μια ζωή αβάσταχτη, γεμάτη πόνους και τραγωδίες; Όταν έχει χορτάσει ή όταν δεν τρώγεται η ζωή; Τι να προσπαθεί κάποιος να δείξει και να αποδείξει; Πόσο χαρά μπορεί να χαρεί κάποιος και πόση λύπη αντέχει; Σήμερον ημέρα όλα έχουν ιατρικοποιηθεί, επιστημονικοποιηθεί, όλα μετρώνται, όλα αντιμετωπίζονται, όλα θεραπεύονται (με το αντίστοιχο τίμημα και βαλαντιο). Το γήρας δεν είναι η φυσική πορεία προς το θάνατο, παρά μια διαδικασία, μια επεξεργασία στα κύτταρα, που θέλουμε να φρενάρουμε, να αναστρέψουμε. Να αναζωογονηθεί, να ξαναγεννηθεί, θέλει ο άνθρωπος. Βάφουμε ή φυτεύουμε μαλλιά, κάνουμε σαν τρελοί γυμναστήρια και σπορ, πάμε στα Wellness, κάνουμε εγχύσεις βιταμινών, ελιξίρια και μαντζουνια, για να ξαναγίνουμε νέοι. Κι αυτό το θεωρούμε βιολογικό ένστικτο αυτοσυντήρησης.

Πάντα μιλάω για το μεγαλύτερο ποσοστό. Προφανώς πρώτη αιτία θανάτων παγκοσμίως παραμένουν τα ατυχήματα/πόλεμοι/βίαιος θάνατος. Αφύσικος; Κάθε άλλο. "Φυσική" βία. Τροχαία από απροσεξία, βόμβες στο κεφάλι, δολοφονίες. Μετά είναι οι αρρώστιες, όχι ο καρκίνος, αλλά οι λοιμώξεις, οι επιδημίες από μικρόβια, που για το δυτικό κόσμο είναι θέμα ίσως 20-30 ευρώ ή δολαρίων αλά στην Ασία, στην υποσαχάρια Αφρική στη βαθύτερη νότια Αμερική εξοντώνει δεκάδες χιλιάδες κάθε μήνα. Παιδιά και γυναίκες και νέα άτομα σαπίζουν μέσα στην αφυδάτωση χωρίς φάρμακα. Τα αντιβιοτικά ή τα εμβόλια κοστίζουν λιγότερο από τα όπλα, τα οποία όταν πουλιούνται φέρνουν μεγαλύτερο κέρδος. Οι πόλεμοι είναι συμφέρον κι ο θάνατος κομμάτι του. Για τον καρκίνο, τι να πω; Τα κύτταρα μας χάζεψαν και αναπαράγονται σαν τρελά, μια μετάλλαξη εδώ, ένα καρκινογόνο εκεί και γυρίζει ανάποδα το σύστημα. Πόλεμος κι εκεί. Αθέατος. Του ανοσοποιητικού με τα εξεγερμένα κύτταρα, τα άτακτα, τα ανυπότακτα. Ο καρκίνος συνήθως κερδίζει στο τέλος, μέχρι τώρα, αλλά ως ανθρωπότητα καταφέραμε να επιβραδύνουμε την ήττα, να παρατείνουμε τον πόλεμο. Συχνά διαρκεί 10 και 20 χρόνια, ή και παραπάνω, τον ξεχνάς τον πόλεμο. Συχνά (δεν ξέρω, πόσο συχνά, δεν έχω στατιστικά, μπορεί και να μην είναι τόσο συχνά!) πεθαίνεις από άλλα "φυσικά" αιτία, έμφραγμα, εγκεφαλικά επεισόδια κτλ. 

Φιλοσοφικά μιλώντας, ίσως πεθαίνει ο άνθρωπος πριν καν πεθάνει σωματικά. Αλλά αυτό είναι άλλο μεγάλο κεφάλαιο, άλλη φορά. Τώρα μιλάμε για το θάνατο της φυσικής παρουσίας. 

Έχω δει πολλούς ανθρώπους να πεθαίνουν, εκατοντάδες, ίσως και μια χιλιάδα, δεν μπορώ να εκτιμήσω. Κι αυτό γιατί υπάρχει το χρονικό σημείο, που δυσκολεύει. Όταν έχω προλάβει κάποιον ζωντανό και μπροστά μου ή στα χέρια μου πεθάνει, είναι προφανώς μια μεγάλη μετάβαση, η αλλαγή, η μετουσίωση, αλλαγή υπόστασης. Αλλά εγώ μετράω κι αυτούς που τους βλέπω νεκρούς λίγο μετά, ίσως λεπτά, ίσως ώρες. Τα μάτια ανοιχτά ακόμα, ή το στόμα. Δε νομίζω να υπάρχει κάποια εκλογίκευση ή εξωραϊσμός, όσο θρήσκος και να είσαι,  στη στιγμή αυτή. Αυτά τα χαζά που λένε στις κηδείες οι παπάδες, "έφυγε από δίπλα μας", "μας άφησε",  "τον πήρε ο Πανάγαθος" "είχε έρθει η ώρα του" και ο,τι άλλη θρήσκα  εξυπνάδα έχουν να παπαγαλισουν για να καταπιεί το χάπι ο συγγενής. Οι γιατροί λένε επίσης μεγαλύτερες βλακείες: "τον χάσαμε" ή "κάναμε ότι μπορούσαμε" ή " ήταν να γίνει". Δεν τα χω πει κι εγώ; Προφανώς, τόσο βλάκας ήμουν και είμαι.  

Δεν υπάρχει κάτι μαγικό, δεν υπάρχει αξιοπρέπεια, δεν υπάρχει καμία ομορφιά, δεν είναι ταινία, δεν είναι ζωγραφική. Δεν έχει συναίσθηση, ούτε συναίσθημα. Ψυχρό πράγμα κι άγριο. Όπως η Φύση. Άμα κλάψει κάποιος ή συγκινηθεί πχ με τον πατέρα του ή με το παιδί του, που πέθανε, είναι από δικές του ας πούμε ενοχές κι εγωϊσμούς, "τον ήθελα κι άλλο μαζί μου", "δεν πρόλαβα να του πω πράγματα ", "μου έφυγε νωρίτερα απ' ότι ήθελα ή έπρεπε". Ειδικά αυτό το " δεν έπρεπε "! "Ψυχούλα ήταν, είχε χρόνια μπροστά του, γιατί να συμβεί αυτό;" Γιατί να χρειάζεται ένα "πρέπει " ή "δεν πρέπει " ή ένα "γιατί;" στο θάνατο; Είναι η συνήθεια φυσικά. Συνηθίζω στη ζωή, συνηθίζω τους ανθρώπους που έχω γύρω μου, δεν αντέχω να τους χάνω. Κι όλα γυρίζουν γύρω από μένα και σένα. Όχι γύρω από αυτόν που πέθανε. 

"Μα άμα δε συνέβαινε-αυτό που συνέβη, θα είχε ολόκληρη ζωή μπροστά του". 

Ναι, αλλά συνέβη. 

"Μα, γιατί να συνέβη;"

"Γιατί συνέβη! Όπως συμβαίνουν όλα αυτά που δεν τα "περιμέναμε" κι όλα αυτά τα "ξαφνικά ", όπως ένας σεισμός, ή μια πλημμύρα ή ένας φόνος".

Δεν αποδεχόμαστε αυτά που δε μας αρέσουν, αυτά που δεν τα θεωρούμε"σωστά " ή "δίκαια ". Κι άμα ανοίξεις τη μεγάλη εικόνα και δεις την παιδική θνησιμότητα ή τους "πρόωρους" θανάτους σε παγκόσμια κλίμακα ή γενικά τους θανάτους και πώς σε βρίσκει, τότε ίσως, ίσως λέω, μπορείς να καταλάβεις ότι δεν είσαι τίποτα σπουδαίο κι ότι οι άλλοι, τα άλλα παιδάκια, στη Γάζα κι αλλού, τα άλλα παιδιά που πεθαίνουν στα σιδηροδρομικά ατυχήματα στην Ινδία ή τα παιδιά στην Ουκρανία, που πέθαναν στον πόλεμο, δεν ήταν αλλουνού θεού ή άλλου παπά ευαγγέλιο, ούτε εσύ είχες κάνα ιδιαίτερο συμβόλαιο ενώ αυτοί κατούρησαν στο πηγάδι.

Εκείνος που πεθαίνει, ολοκλήρωσε, είτε πολύ είτε λίγο. Δεν υπάρχει παράταση, έτσι και σου σφύριξαν, τέλος. Ησύχασες. Αυτός που μένει, ζορίζεται, από τις τύψεις του, ότι ίσως θα μπορούσε να το προλάβει, να το αναστρέψει.

Ο άνθρωπος πεθαίνει γιατί είναι φτιαγμένος να πεθάνει. Ούτε νωρίς ούτε αργά, ούτε πριν την ώρα του ούτε βεβιασμένα ούτε καθυστερημένα. Πεθαίνει όταν είναι να πεθάνει. Θέλοντας ή μη θέλοντας. Είτε το καταλαβαίνει (πλήρης σωας τας φρένας), είτε είναι στον κόσμο του (τον άλλο κόσμο του). Με έλεγχο δικό του ή χωρίς. Μικρός, μεγάλος, άσπρος, μαύρος. 

Πολλές φορές, όχι το "γιατί;" αλλά το "πώς", ο τρόπος που πεθαίνει κάποιος, κάνει τη διαδικασία του πόνου του συγγενή ευκολότερη ή δυσκολότερη. 

 Κουράστηκα να βλέπω ανθρώπους να πεθαίνουν. Και πολύ πριν την πανδημία με είχε κουράσει, στην πανδημία έγινε πολύ χειρότερο. Η προτελευταία ήταν η κυρία R., στο μικρό όνομα Brigitte νομίζω. Εγώ της έκανα τον προαναισθητικό έλεγχο, της μίλησα κι αυτής και του άντρα της. Χαρούμενη, δεν το περίμενε νομίζω. 44 ημέρες μετά από την επέμβαση, απεβίωσε ....εις Κύριον; Εις Γιαχβέ; Εις .... πουθενά; Ποιος να το ξέρει; Και τι μας νοιάζει; Το θέμα είναι  πώς πέθανε! Με κείνους τους τρόπους, που ούτε στον εχθρό σου το εύχεσαι! Μια εικόνα ενός ανθρώπου, που μέσα σε 44 μέρες έγινε ένας άλλος, κι από έξω κι από μέσα. Το ήθελε έτσι; Όχι, προφανώς. Το περίμενε; Υποθέτω ναι. Το φανταζόταν έτσι; Όχι, είχε άλλα σχέδια. Έγινε έτσι όπως το περιγράφω; Ναι, έγινε/συνέβη. Γιατί; Γιατί η γάτα έχει έν'αυτί. Δεν την αγαπούσε ο Θεός, τη μισούσε γιατί ήταν κακός άνθρωπος και την εκδικήθηκε; Ποιος θεός; Αυτός που την πήρε μαζί του γιατί την ήθελε κοντά του; Έτσι δε θα έλεγε ο Έλληνας παπάς; Έκανε άσχημα πράγματα και το άξιζε; Δεν ξέρω. Ήταν καλή κι επειδή υπέφερε τόσο, θα πάει στον Παράδεισο; .... Ορίστε;;

Νομίζω, καταλαβαίνει ο καθένας πού το πάω. Αλλά και να μην καταλαβαίνετε, είναι επειδή θα νομίζετε ότι είστε ισοβαρεις με τα χερουβείμ κι ότι η ζωή σας είναι αμαν-και-τι, απόλυτη προϋπόθεση για την ισορροπία του σύμπαντος. Ή το ίδιο θα έλεγα για τα παιδιά σας, ή τα παιδιά μου ή αυτά που ζουν ή κι αυτά που πέθαναν, εδώ, εκεί, σήμερα, χτες. Η φύση από μόνη της είναι μια διαδικασία, που δεν ξέρει ηθικές και λογικές τύπου "μην τα λες αυτά βρε παιδί μου, δεν είναι σωστό! Ιεροσυλία, θα σε κάψει ο θεός, θα σου κάνουν shitstorm οι γονείς των παιδιών από τα Τέμπη!" "Κι αν ήταν το δικό σου παιδί;"

Παλιότερα ίσως να έλεγα, "ναι, όντως δε θα μιλούσα έτσι, αν ήταν το δικό μου το παιδί!", αλλά πλέον ως άλλος διακρατικός τσιγγάνος και διεθνικός γονιδιοσπορέας, ένα παραπάνω, ένα παρακάτω... Τα παιδιά τα δικά μου, δεν είναι ανώτερα και καλύτερα από τα παιδιά που έμεναν στη Γάζα ή στην Ουκρανία ή στο Μεξικό, που έμειναν χωρίς χέρια ή πόδια ή χωρίς ζωή. Όλα είναι δυνατά, εφόσον είναι δυνατό να γίνουν. Η ζούγκλα που ζούμε είναι η ίδια ζούγκλα πριν 100.000 χρόνια, με μικρές αλλαγές. 

Για να το κλείσω, διότι θα πεθάνουμε στη βαρεμάρα και στις διαφωνίες, εννοείται ο καθένας έχει το λόγο του να πιστεύει ή να μην πιστεύει, να θεωρεί ή να μη θεωρεί τον εαυτό του, την οικογένεια του, το απόλυτο ιερό και όσιο, που ούτε να σκέφτεται θέλει ότι μπορεί να πάθει κακό. Κι ακριβώς επειδή παίρνουμε όλοι τον εαυτό μας τόσο στα σοβαρά, ίσως εκεί να είναι η ρίζα της ζημιάς. Από τον Πούτιν και τον Τραμπ, μέχρι τον τελευταίο Ντάλιτ της Ινδίας, κι από τον καλύτερο άνθρωπο του κόσμου μέχρι τον τον πιο αδίστακτο δολοφόνο, όλοι θα πεθάνουμε, θα λειώσουμε, σκόνη και άμμος, ...ή στάχτη. Κρεματόριο....και νωρίς νωρίς, μην μας πιάσει η νύχτα και το σκοτάδι!